Auteursrecht; voorkom boetes, niet zomaar knippen en plakken van internet

Je nieuwe webpagina is bijna klaar. Nu nog even opfleuren met een mooie foto. Je hebt weinig tijd of geen zin om kosten te maken voor een professionele foto. Dan maar snel een foto van internet plukken. Herkenbaar voor je? Het knippen en plakken van foto’s van internet voor je bedrijfswebsite is minder onschuldig dan je denkt.

Wil je claims van honderden tot duizenden euro’s voorkomen? Houd dan rekening met auteursrecht, citaatrecht en volg de regels die hiervoor zijn vastgelegd.

Auteursrecht

Als je zelf foto’s, afbeeldingen of teksten maakt, krijg je hiervoor automatisch auteursrecht. In de Auteurswet staat dat alleen de maker zijn werken mag publiceren en vermenigvuldigen. Staat een foto of tekst van jou op internet, dan heb jij nog steeds auteursrecht op jouw werk. Ga er van uit dat op alle foto’s en werken op internet auteursrecht zit. Auteursrecht op een werk blijft tot 70 jaar na de dood van de maker geldig.

Inbreuk op auteursrecht

Gebruik jij toch zonder toestemming die ene foto van internet voor je bedrijfswebsite? Dan maak je direct inbreuk op het auteursrecht van de maker. Bewerk je de foto, snijd je deze bij of doe je er een filter over? Dan zit er nog steeds auteursrecht op. De maker mist hierdoor inkomsten. Hij kan de misbruiker aanspreken en een schadevergoeding eisen.

Steeds meer bedrijven houden zich bezig om inbreuk op internet op te sporen. Hiervoor gebruiken ze software die voortdurend slimmer wordt door het gebruik van algoritmes. Een algoritme is een wiskundige formule die grote hoeveelheden data verwerkt. Bij overtreding krijgt de inbreukmaker een flinke vordering en de eis om de foto te verwijderen. Een nota loopt al gauw in de vele honderden euro’s per foto. Heb je veel foto’s zonder toestemming gebruikt? Dan kan dit jouw bedrijf de kop kosten.Een fotograaf gebruikt zijn professionaliteit, creativiteit en tijd om een foto te maken. Ook maakt hij kosten voor materiaal, reizen en gebruik van locaties. Een fotograaf beschermt via een vordering zijn inkomsten.

Tekst

Is (web)tekst origineel en creatief? Dan geldt hierop auteursrecht. Is tekst heel kort, beschrijvend of algemeen van aard? Dan rust daar (meestal) geen auteursrecht op. Net als bij foto’s mag je tekst niet zomaar kopiëren. Dit is inbreuk op het auteursrecht. Wil je tekst gebruiken? Dan heb je toestemming van de maker nodig. Je mag wel zonder toestemming citeren. Je gebruikt dan een kort deel van de originele tekst om je verhaal kracht bij te zetten. Vermeld hierbij wel de naam van de maker. Geef ook de bron, vindplaats of een link naar de website aan. Pas op met citeren voor commercieel gebruik. Hiervoor heb je wel toestemming nodig.

Voorkomen

Je voorkomt hoge claims, vervelende brieven en procedures door uit te zoeken wie de rechthebbende is van een foto. Wil je een foto gebruiken? Maak hierover afspraken met de maker of de vertegenwoordiger van de maker. Vind je deze persoon niet? Gebruik dan ook de foto niet.

Maak gebruik van beeldbanken of auteursrechtvrije databanken. Deze vind je via internet. Daar kun je stockfoto’s gebruiken die vrij zijn van auteursrechten. Bij sommige beeldbanken gelden er voorwaarden voor het gebruik van dergelijke foto’s. Zoek dit uit. Niet alles kun je onbeperkt gebruiken. Voor sommige beeldbanken betaal je een vergoeding. Deze manier is veilig. Meestal is de kwaliteit ook hoger. Ook kun je materiaal van Creative Commons gebruiken. Dit is een internationale standaard van materiaal waarvan de maker aangeeft hoe je dit vrij mag gebruiken.

Een originele video gebruik je door deze te embedden. Je sluit de URL-link in tussen html-code op je website. Zo download je het originele werk niet op je site. Een video die inbreuk maakt op auteursrecht mag je niet embedden.Wil je voorkomen dat anderen jouw foto’s gebruiken? Zet dan het copyright tekentje © bij je afbeelding. Dit heeft geen juridische werking in Nederland. Je geeft hiermee wel aan dat er auteursrecht op zit. Het schrikt ongeoorloofd kopiëren af.

Citaatrecht

In sommige gevallen mag je zonder toestemming wel een foto of afbeelding gebruiken. Alleen als dit bedoeld is om aan te geven waar jouw publicatie over gaat. Ter ondersteuning. Dit heet citaatrecht. Gebruik je de foto alleen decoratief dan mag het niet. Het is dan geen citaat. Je hebt toestemming nodig van de eigenaar.Vermeld bij het citaat altijd de bron. Zet de naam van de maker bij een foto of afbeelding. Een link naar de vindplaats of website mag ook. Voor commerciële uitingen geldt citaatrecht meestal niet.

Stichting Fotoanoniem

Gebruik je toch foto’s waarvan je niet weet wie de maker is? Via een procedure van de stichting Fotoanoniem kun je hiervoor een vergoeding betalen. Zij regelen als tussenpersoon de rechten voor het gebruik van foto’s waarvan je de auteursrechthebbende niet kunt achterhalen. De lijst met vergoedingen van de stichting, gebruiken fotografen ook als richtlijn voor het bepalen van geleden schade.

Boze brief

Wat doe je als je toch een boze brief krijgt? Check of de foto legaal is. Zo niet, verwijder deze dan meteen. Neemt contact op. Misschien is het verwijderen voldoende. Eist men een hoge schadevergoeding? Ga onderhandelen en verlaag de eis. Zet in op een schikking. Voorkom een lastige en kostbare procedure voor de rechter. Krijg je van de rechter geen gelijk dan zijn de kosten vaak hoger, wel duizenden euro’s. Wil men geen schikking en gaat het om een hoog bedrag? Dan biedt de hulp van een jurist uitkomst.

Doe het meteen goed

Ontwerpen van je website, folders, ondernemersmateriaal en meer, is onderdeel van je bedrijfsvoering. De kosten die hierbij horen calculeer je in. Voor startende ondernemers is het belangrijk om vanaf het begin een goed fundament te hebben. Snijd jezelf niet in de vingers. Een valse start kan meteen het einde betekenen.

Auteursrecht maakt geen onderscheid naar leeftijd of ondernemingsvorm. Het geldt ook als je onder de 18 bent. Je onderscheidt je van je concurrentie met zelf ontworpen, ontwikkeld en legaal materiaal. Dat geeft toch ook veel meer voldoening?

Dit artikel is geschreven door Sergej Schuurman van KVK.

ZZP Barometer
ZZP Barometer

ZZP Barometer is de informatiebron voor jou als zzp’er, opdrachtgever of intermediair met het laatste zzp nieuws, onderzoek en de beste tips.

Bekijk alle artikelen van ZZP Barometer →
Terberg Leasing - ZZP Barometer

ZZP Barometer is dé onafhankelijke informatiebron van de zzp-markt in Nederland. Sinds 2008 wordt kennis verzameld en vergaard op basis van structureel onderzoek onder een eigen zzp-panel. Als het naslagwerk en de nieuwsbron voor freelancers, interim professionals, (z)zp’ers, opdrachtgevers, intermediairs en (andere) marktpartijen wordt ZZP Barometer ondersteund door onze themapartners en experts. Wil jij periodiek jouw mening geven en onbeperkt gratis toegang tot alle checklists, downloads, feiten & cijfers, kortingen, overeenkomsten, ranglijsten, sjablonen en meer? Meld je nu gratis aan.

Aankomende events

Bekijk de volledige agenda →